» Bài 85 – Biết các mô hình bình thường của tuổi dậy thì và đảm bảo rằng sự phát triển ở tuổi dậy thì đang diễn ra một cách thích hợp Bài 85 – Biết các mô hình bình thường của tuổi dậy thì và đảm bảo rằng sự phát triển ở tuổi dậy thì đang diễn ra một cách thích hợp – Y học online

Lỗi cấp cứu nhi

Bài 85 – Biết các mô hình bình thường của tuổi dậy thì và đảm bảo rằng sự phát triển ở tuổi dậy thì đang diễn ra một cách thích hợp



Michael Clemmens MD

Nên làm gì?

Các mô hình phát triển muộn, chậm trễ hoặc không điển hình ở tuổi dậy thì, có thể là một dấu hiệu của bệnh lý.

Dậy thì là một quá trình phát triển bình thường dẫn đến khả năng sinh sản và sự trưởng thành về giới tính. Dậy thì bắt đầu và tiến triển bình thường thông qua các giai đoạn của nó, và đòi hỏi sự nguyên vẹn của trục dưới đồi – tuyến yên – tuyến sinh dục (HPG).

Sự khởi phát của tuổi dậy thì theo sau nhịp tiết của hormon GnRH từ vùng dưới đồi. GnRH kích thích sự giải phóng hocmon LH và FSH từ tuyến yên, từ đó kích thích tuyến sinh dục trưởng thành. Quá trình này được gọi là tăng hoạt tuyến sinh dục (gonadarche), dẫn đến sản xuất steroid giới tính, chủ yếu là testosterone và estradiol. Đồng thời, các vùng lưới của tuyến thượng thận trưởng thành, dẫn đến việc sản xuất androgen tuyến thượng thận. Những hoóc môn này tạo ra những đặc tính giới tính thứ phát, như lông mu, nách, mùi cơ thể, và mụn trứng cá. Các yếu tố kích hoạt chính xác cho tăng hoạt tuyến thượng thận (adrenarche) vẫn chưa được biết.

Theo truyền thống, sự đồng thuận của chuyên gia về thời gian dậy thì bình thường và các giai đoạn phát triển của tuổi dậy thì được dựa trên các nghiên cứu của Marshall và Tanner cách đây hơn 40 năm ở Anh. Những nghiên cứu này cho thấy rằng hầu hết các bé gái đều trải qua sự phát triển vú và kinh nguyệt ở độ tuổi từ 8,5 đến 13, và hầu hết trẻ trai đều có dấu hiệu phát triển bộ phận sinh dục ở độ tuổi 9,5 đến 13,5. Ở trẻ em gái, sự nhú núm vú, hoặc phát triển vú, thường là dấu hiệu đầu tiên của tuổi dậy thì và xảy ra ở tuổi trung bình khoảng 11 tuổi. Kinh nguyệt thường xảy ra 2,5 năm sau nhú núm vú, ở độ tuổi trung bình 13,5 tuổi. Ở trẻ nam, thể tích tinh hoàn tăng thường là dấu hiệu đầu tiên của tuổi dậy thì và xảy ra ở tuổi trung bình gần 12 tuổi.

Dương vật lớn dần xảy ra từ 6 đến 18 tháng sau đó. Lưu ý, thời gian bứt phá tăng trưởng liên quan đến tuổi dậy thì xảy ra ở trẻ nam chậm hơn so với trẻ gái. Nói chung, thời điểm của sự khởi phát và tiến triển của tuổi dậy khác nhau chủ yếu liên quan đến các yếu tố di truyền, nhưng một số yếu tố môi trường cũng đóng một vai trò nào đó. Năm giai đoạn dậy thì được mô tả trong Bảng 129.1.

Bảng 129. 1 Stages of PubertalDevelopment

Stage Female BreastDevelopment   Male GenitalDevelopment   Pubic HairDevelopment  
I Elevation of papilla only   Immature male genitalia   Vellus hair only  
II Elevation of breasts and papilla (breast budding), increased diameter of areolae   Increase in testicular volume, scrotal sac enlarges and changes texture   Sparse, long, pigmented hair on labia in females, at base of penis in males  
III                 Continued enlargement of breasts and areolae, no separation ofcontour Growth in length and then circumference of penis, continued growth of testes and scrotum Hair darker, coarser, curlier, meets in the midline
IV                 Areolae and papillae elevate above level of breasts (secondary mound), continued enlargement of breasts Growth in length and circumference of penis, development of glans penis, continued growth of testes and scrotum Inverted triangle in distribution, but not on medial surface of thighs
V                 Maturefemalebreasts Maturemalegenitalia Adultdistribution, including medial surface of thighs

Data from several large studies in the United States have described a recent trend towards earlier pubertal development, particularly among girls. These studies documented a mean age for both breast development and pubic hair of approximately 10 years for white girls and approximately 9 years for black girls. Among experts, there is a great deal of controversy regarding the validity of these results, related in part to the methodology of the investigations. A full discussion of the issues is beyond the scope of this brief review, but an abundance of information exists in the references provided. One absolute is that the newest data was collected as the prevalence of overweight and obesity among children was increasing, and there is a relationship between increased adiposity and earlier sexual maturation in girls.

Aberrations from the normal pattern of pubertal development should alert the clinician to the possibility of underlying pathology. Most experts define precocious puberty as the onset of puberty before age 8 years in girls and 9 years in boys. Taking the newest information about the timing of puberty into account, some would relax the definition for girls to include the occurrence of breast development before age 7 years in white girls and 6 years in black girls. However, one must also consider the rate of pubertal progression

and the overall rate of growth. Girls younger than 8 years with rapid progression of breast development or documented growth acceleration over 6 to 12 months are more likely to have an abnormal pattern of pubertal development. Table 129.2 lists general causes of precocious puberty. Central

precocious puberty results from early reactivation of the HPG axis and resultant gonadarche. In girls, central precocious puberty is likely idiopathic. However, approximately 60% of boys with central precocious puberty have an underlying problem. Peripheral precocious puberty occurs less frequently than central precocious puberty.

Premature thelarche or premature adrenarche can occur, but typically these processes do not lead to progressive pubertal development. Delayed puberty is defined as the absence of pubertal development by age 13 years in girls and 14 years in boys. The most common cause is constitutional delay of growth and maturation (CDGM), especially in boys. Children with CDGM have no underlying pathology and eventually undergo spontaneous pubertal development. There is a strong genetic predisposition for CDGM. Other causes of delayed puberty are listed in Table 129.3. Functional hypogonadotropic hypogonadism can result from systemic illness, such as inflammatory bowel disease or cystic fibrosis, endocrinopathies such as diabetes or hypothyroidism, excessive exercise, and malnutrition. In some cases, delayed puberty may be the only presenting sign of an underlying problem.

Bảng 129. 2 Causes of PrecociousPuberty

CentralGnRH-dependent Peripheral  (GnRH-independent)
Idiopathic Congenital adrenal hyperplasia
CNS tumors Tumors producing testosterone or estrogen
CNS infection Tumors producing gonadotropin or hCG
Head trauma Exogenous exposure to androgen or estrogen
Iatrogenic (chemotherapy, radiation, etc.) McCune-Albright syndrome
CNS malformations Ovarian cysts
CNS Ischemia Hypothyroidism
  Other
CNS, central nervous system; GnRH, gonadotropin-releasing hormone; hCG, human chorionic gonadotropin.

Bảng 129. 3 Causes of DelayedPuberty

Category                 Example
Constitutional delay of growth and maturation n/a  
Functional hypogonadotropic hypogonadism   Systemic illness Endocrinopathy Excessive exercise Undernutrition
Permanent hypogonadotropic hypogonadism   CNS tumor or infiltrative disease Genetic defects or syndrome (e.g., Kallmann, Prader- Willi) CNS infections Iatrogenic (chemotherapy, radiation, etc.) Midline defects Trauma
Permanent hypergonadotropic hypogonadism   Genetic syndromes (e.g., Turner Syndrome) Cryptorchidism Gonadal dysgenesis Iatrogenic (chemotherapy, radiation, etc.) Metabolic disorder Gonadal infection, trauma, torsion Androgen insensitivity
CNS, central nervous system.

Bạn cũng có thể truy cập website bằng tên miền https://capnhatykhoa.net

Bình luận của bạn