» Bài 59 – Cần nhớ hồng ban đa dạng (EM) có thể là dấu hiệu do quá mẫn và tiến triển hội chứng Stevens- Johnson (SJS), cần bù dịch và chăm sóc da cẩn thận Bài 59 – Cần nhớ hồng ban đa dạng (EM) có thể là dấu hiệu do quá mẫn và tiến triển hội chứng Stevens- Johnson (SJS), cần bù dịch và chăm sóc da cẩn thận – Y học online

Lỗi cấp cứu nhi

Bài 59 – Cần nhớ hồng ban đa dạng (EM) có thể là dấu hiệu do quá mẫn và tiến triển hội chứng Stevens- Johnson (SJS), cần bù dịch và chăm sóc da cẩn thận



Madan Dharmar MD

Nên làm gì?

EM là hội chứng tổn thương da có thể tự hết hoặc đe dọa tính mạng cần chăm sóc và điều trị kịp thời

EM-nhỏ, là dạng EM nhẹ, có tổn thương da, mống mắt. Các tổn thương trên da phân bố đối xứng và thường thấy trên mặt lưng của bàn tay, bàn chân, lòng bàn tay, lòng bàn chân. Không thấy ở thân mình và đầu. Các triệu chứng trên da như cảm giác ngứa, đau nhói, và nóng rát; đôi khi, các triệu chứng chung, chẳng hạn như sốt nhẹ và ớn lạnh có thể xuất hiện

Phân biệt theo lâm sàng và mức độ nặng gồm 4 thể: (a) hồng ban đa dạng (bullous-EM), (b) SJS, (c) hoại tử biểu bì (SJS-toxic epidermal necrolysis – TEN) và d) TEN.

EM-lớn hoặc EM có mụn nước, ngoài tổn thương trên da đối xứng, mọc <10% bề mặt cơ thể.

 Ở SJS, tổn thương da nhiều hơn, chủ yếu ở thân và mặt. Khi hoại tử biểu bì rõ rang, chiếm từ 10% bề mặt cơ thể, EM-lớn tiến triển thành SJS. Sự phồng rộp của các tổn thương da cũng như tổn thương ăn mòn là đặc điểm chính của thể này. Sẽ tiến  triển tổn thương niêm mạc nặng và rộng của niêm mạc miệng, kết mạc, và sinh dục. Những tổn thương này gây đau và ăn mòn + loét bề mặt da

Bệnh này thường phức tạp do tổn thương rộng dưới da

Mất điện giải và dịch, nguy cơ cao để lại dẹo và hình thành chất điện giải và chất lỏng, và có nguy cơ cao đối với sẹo và dính mống mắt, đặc biệt với mặt, đường tiêu hóa, khí quản và bộ phần sinh dục. bệnh nhân cũng có nguy cơ nhiễm khuản nặng do trợt da Trong SJS / TEN, bệnh nhân có các vết trợt rộng từ 10-30% bề mặt cơ thể. TEN biểu hiện tương tự như SJS, nhưng ít nhất phải tổn thương 30% bề mặt cơ thể.EM, SJS, SJS / TEN, và TEN không chỉ có các đặc điểm lâm sàng tương tự mà còn là do tiếp xúc tương tự với thuốc hoặc nhiễm trùng. Các cơ chế sinh lý bệnh trong các biến thể đa dạng của p EM / SJS / TEN chỉ mới được hiểu một phần. nghiên cứu miễn dịch của tổn thương ban đầu cho thấy phản ứng tế bào trung gian qua tế bào biểu bì và dưới biểu bì của các tế bào lympho hoạt hóa, chủ yếu là các tế bào CD8, và các đại thực bào. Phản ứng miễn dịch chống lại các chất chuyển hóa có thể là nguyên nhân gây ra. Vì các tế bào xâm nhập chỉ ở mức vừa phải, nên không chắc các tê bào này có phải nguyên nhân chính gây hoại tử biểu bì. Cytokine, được giải phóng bởi các tế bào bạch cầu đơn nhân và keratinocytes, có thể góp phần làm chết tế bào tại chỗ  

Sốt và khó chịu. Việc chẩn đoán tất cả những thể này chủ yếu dựa vào tổn thương đặc trưng trên da và niêm mạc. Sinh thiết da cũng giúp ích cho chẩn đoán, nó cho thấy có hoại tử lớp biểu bì dày, là đặc trưng của bệnh

Việc phát hiện sớm bệnh, ngừng ngay thuốc gây bệnh và bù dịch tĩnh mạch rất cần thiết trong xử trí bênh này. Tất cả các bệnh nhân phải đươc khám kĩ để đánh giá tổn thương biểu bì và mất cân bằng dịch, protein và điện giải. phải xử trí như 1 bệnh nhân bỏng. có thể phải bù máu  và albumin. Phẫu thuật với vùng da hoại tử, thường xuyên khám mắt, dùng nước mắt nhân tạo hoặc mỡ kháng sinh 

Điều trị SJS bằng bù dịch và điện giải, bổ sung đinhưỡng, kiểm soát đau và phòng nhiễm khuẩn. điều trị bằng steroid còn gây tranh cãi vì nó làm nặng nguy cơ nhiễm trùng thứ phát. 1 số đề xuất dùng immunoglobulin tĩnh mạch sớm dù còn nhiều tranh cãi.


Bạn cũng có thể truy cập website bằng tên miền https://capnhatykhoa.net

Bình luận của bạn