» Bài 172 Khò khè (wheezing) ở trẻ sơ sinh có thể là hen, nhưng cũng là dấu hiệu cảnh báo của suy tim Bài 172 Khò khè (wheezing) ở trẻ sơ sinh có thể là hen, nhưng cũng là dấu hiệu cảnh báo của suy tim – Y học online

Lỗi cấp cứu nhi

Bài 172 Khò khè (wheezing) ở trẻ sơ sinh có thể là hen, nhưng cũng là dấu hiệu cảnh báo của suy tim



Russell Cross MD

Nên làm gì?

Thở khò khè là tiếng huýt sáo thô do sự rung động của luồng không khí hỗn loạn qua một đường thở hẹp. Thở khò khè thường do hen suyễn, phản ứng đường hô hấp, viêm phế quản, hoặc bệnh hô hấp khác. Tuy nhiên, khò khè cũng là một dấu hiệu phổ biển ở trẻ sơ sinh và trẻ bị suy tim sung huyết. Hen tim có thể được định nghĩa là hội chứng lâm sàng gây ra bởi phù và sung huyết thụ động cấp tính của phổi. Giải thích cho thở khò khè trong phù phổi là do phù nề thành phế quản và dịch phù trong lòng phế quản làm hẹp đường thở nhỏ, nhưng sự gia tăng phản ứng của phế quản cũng đóng một phần. Sự co thắt phế quản này là do đầu tận của sợi thần kinh-C (C-fiber) không có myelin trong phế quản, mạch máu phổi, và nhu mô phổi (receptor J hoặc juxtacapillary). Trong các nghiên cứu trên động vật, những receptor này được vận chuyển trong dây thần kinh X, đã làm tăng hoạt tính của chúng gấp 5 lần vì phù phổi.

Ở trẻ sơ sinh, suy tim có thể khó xác định. Trẻ sơ sinh có phế quản tương đối hẹp khi so với người lớn sẽ không thường có crackles (ran) khi phù phổi mà là wheezes (khò khè). Do đó, các dấu hiệu sung huyết phổi do tim có thể không thể phân biệt được với viêm phế quản hay hen. Một lịch sử rối loạn ăn uống, tăng cân chậm, tăng tiết mồ hôi nên tăng nghi ngờ về bệnh tim. Hơn nữa việc chẩn đoán có thể bị gây nhiễu, do viêm phổi có hoặc không có xẹp phổi, đặc biệt ở thùy giữa và dưới bên phải khá phổ biến ở trẻ em bị bệnh tim vì phế quản bị chèn ép do tim lớn. Khám lâm sàng có thể giúp phân biệt được bệnh suy tim với bệnh hô hấp. Gan lớn là một dấu hiệu thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ bị suy tim. Khám kiểm tra tim sẽ cho thấy tăng hoạt động vùng trước tim. Nghe tim có thể có tiếng ngựa phi hoặc âm thổi. Khi có các dấu hiệu này phải làm điện tâm đồ và chụp X-quang ngực. Tim lớn rất thường gặp ở trẻ em bị bệnh tim nặng.

Khi khò khè lần đầu tiên xuất hiện ở trẻ lớn hơn, việc đánh giá bệnh tim cũng quan trọng không kém. Viêm cơ tim hoặc bệnh cơ tim giãn có thể xuất hiện tương tự như RAD. Xem xét bệnh tim đặc biệt quan trọng ở những trẻ dường như không đáp ứng với liệu pháp giãn phế quản. Một lịch sử của sự không thể gắng sức, sụt cân hoặc tăng cân, hoặc tiền sử gia đình không có hen làm tăng nghi ngờ về bệnh tim. Một lần nữa, bác sĩ lâm sàng nên ghi nhận việc có hay không có tĩnh mạch cổ nổi.

X-quang ngực là một công cụ quan trọng để bác sĩ nhi khoa phân biệt giữa bệnh tim và bệnh phổi. Tim lớn thường thấy ở trẻ em bị bệnh tim, và khi phát hiện phải đánh giá bệnh cơ tim hoặc màng ngoài tim. Các dấu hiệu trên X-quang ngực bao gồm tăng tuần hoàn phổi. Trẻ sơ sinh và những trẻ có shunt trái-phải lớn có thể phóng đại các động mạch phổi đến vùng ngoại vi của nó, trong khi đó bệnh nhân bị bệnh cơ tim có thể có một mạch máu phổi tương đối bình thường trong giai đoạn đầu của bệnh. Dấu hiệu cánh bướm trên XQ phổi gợi ý sung huyết tĩnh mạch và phù phổi cấp tính chỉ gặp ở mức độ nặng nhất của suy tim.

Bảng 124. 1 Nguyên nhân suy tim theo nhóm tuổi

Thai nhi

Thiếu máu nặng (tan máu, truyền máu thai nhi sang mẹ, thiếu máu do parvovirus B-19, thiếu máu do giảm sinh tủy

Nhịp nhanh trên thất

nhịp nhanh thất

Block hoàn toàn

Trẻ đẻ non

Quá tải dịch

Bệnh tim bẩm sinh (còn ống động mạch, thông liên thất)

Bệnh tim do phổi liên quan đến thiểu sản phế quản-phổi

Tăng huyết áp

Trẻ đủ tháng

Giảm chức năng cơ tim (ngạt thở, loạn nhịp, nhiễm trùng)

Dị dạng động tĩnh mạch (tĩnh mạch Galen)

Tổn thương tắc nghẽn bên trái (hẹp eo động mạch chủ, hội chứng giảm sản tim trái)

Các bệnh tim bẩm sinh phức tạp (tim 1 thất, thân chung động mạch)

Viêm cơ tim do virus

Bệnh cơ tim giãn

Infant–Toddler (nhũ nhi-trẻ đi chập chững: trẻ 3 tháng-2 tuổi)

Bệnh tim bẩm sinh có shunt trái-phải (thông liên thất, còn ống động mạch)

U máu ở gan (dị dạng động tĩnh mạch)

Hội chứng ALCAPA (Anomalous left coronary artery from the pulmonary artery: động mạch vành trái xuất phát bất thường từ động mạch phổi)

Bệnh cơ tim chuyển hóa

Tăng huyết áp cấp tính (hội chứng tan huyết tăng ure máu)

Nhịp nhanh trên thất

Kawasaki

Viêm cơ tim do virus

Chẩn đoán phân biệt trẻ bị bệnh tim sung huyết kéo dài và phụ thuộc vào độ tuổi (Bảng 124.1). Tuổi là một đặc điểm rất quan trọng. Chẳng hạn, ngay sau khi sinh, suy tim sung huyết hoặc sốc tim thường gặp nhất là liên quan đến rối loạn chức năng cơ tim do nhiễm trùng huyết, ngạt thở, loạn nhịp tim, hoặc bệnh cơ tim nguyên phát. Những trẻ có shunt trái-phải lớn bị thất trái do thông liên thất hoặc còn ống động mạch sẽ không có biểu hiện cho đến khi kháng trở của mạch máu phổi giảm, thường là từ 4 đến 6 tuần tuổi. Trẻ lớn hơn xuất hiện suy tim sung huyết từ bệnh cơ tim nguyên phát hay thứ phát. Bệnh lý cơ tim thứ phát có thể phát triển từ nhịp tim nhanh trên thất kéo dài. Khoảng một nửa số bệnh nhân nhịp tim thất trái kéo dài > 48 giờ sẽ bị suy tim. Cần hội chẩn bác sĩ tim mạch về bất kỳ trẻ nào bị suy tim hoặc tim lớn.

  • Nhật ký bác sĩ ngoại khoa hot icon

    Chương mới nhất: Nhật ký bác sĩ ngoại khoa P13 – Viêm mô tế bào?

  • Câu hỏi trắc nghiệm

    Chương mới nhất: Thi hết môn chăm sóc bệnh nhân nội khoa lớp 18DD5a1

  • Bản chất của ECG hot icon

    Chương mới nhất: Case 66 – 70

  • Bs Thái Ngân Hà

    Chương mới nhất: Phình động mạch chủ và bóc tách mạch chủ: Các tips để thực hành

  • Pháp luật

    Chương mới nhất:

  • Bs Nguyễn Thái Hiệp

    Chương mới nhất:

  • MECHANICAL VENTILATION IN EMERGENCY MEDICINE hot icon

    Chương mới nhất: Chương 10 Tổn thương thần kinh

  • The Resuscitation Crisis Manual

    Chương mới nhất: Bảo vệ: Đọc hết quyển The Resuscitation Crisis Manual

  • Sổ tay người học tiếng anh y khoa hot icon

    Chương mới nhất: CHƯƠNG VIII: BỆNH ÁN VÀ LÀM THẾ NÀO ĐỂ LÀM BỆNH ÁN BẰNG TIẾNG ANH

  • Chia sẻ case lâm sàng

    Chương mới nhất: Cas 01


  • Bạn cũng có thể truy cập website bằng tên miền https://capnhatykhoa.net